Het nieuws. een gebruiksaanwijzing

  • Uitgever: Atlas Contact
  • Auteur: Alain de Botton

De Botton schotelt ons alvast een hele waslijst van tekortkomingen voor. Zo legt het nieuws vooral de nadruk op het negatieve, betoogt hij. Ook blijkt het telkens weer onmogelijk om binnen het bestek van e?e?n artikel een correcte en volledige context te schetsen van gebeurtenissen.

Het echt belangrijke nieuws geraakt niet tot bij de mensen, en daardoor zijn zij niet in staat zich een gefundeerde mening te vormen over waar het in de wereld echt om draait.

Dat leidt volgens de auteur tot onbegrip en desinteresse bij de meeste mensen. En bij de betrokken journalisten tot stress. De Botton besluit dat het nieuws schromelijk tekortschiet voor zowat alle menselijke behoeften.

Of de Botton oplossingen heeft? Voortdurend raadt hij jour- nalisten aan om zich door kunstenaars te laten inspireren. We leven immers wel mee met een toneelstuk dat zich in de politieke klasse van een lang vervlogen Griekenland afspeelt, terwijl we krantenberichten over de huidige Griekse crisis amper een blik waardig vinden. En een heel boek over Congo blijkt zoveel meer bij ons los te maken dan een paar verdwaalde artikels in krant of magazine.

Daar passen toch enkele bedenkingen bij. Is het dan echt de bedoeling dat elk nieuwsfeit wordt beschreven met de uitvoerigheid van een boek – en dan liefst nog een roman, want dat raakt een mens emotioneel pas echt? Dat zou de werkdruk voor journalisten wel buitengewoon zwaar om torsen maken. Om nog te zwijgen van de nefaste effecten op bossen en krantenbezorgers.

En natu?u?rlijk inspireert nieuws niet op dezelfde manier als een roman of een toneelstuk dat bij veel mensen doet. Maar gelu?kkig heeft dit aardse bestaan veel meer te bieden dan enkel nieuws. Daarom aan journalisten vragen om meer persoonlijk betrokken te zijn bij elke gebeurtenis die ze verslaan, gaat evenwel een brug te ver. Daarvoor precies is er kunst.

Journalisten moeten kunstenaars niet imiteren, laat staan wegconcurreren. Ze moeten wel naast elkaar bestaan en mekaar aanvullen. Laat journalisten dus vooral journalist blijven. En de mensen? Die zijn wel wijs genoeg om voor hun respectievelijke behoeften nu eens bij de ene en dan weer bij de andere te rade te gaan. (MSL)

Deze boekbespreking werd gepubliceerd in De Journalist 178