You are here

De lange schaduw van de grondwetgever. perswetgeving en persmisdrijven in Belgie? (1831-1914)

Uitgever: 
Academia Press
Auteur: 
Bram Delbecke

In dit land heerst, met dank aan de Belgische revolutionairen uit 1830, een liberaal persregime. Preventieve censuur vanwege de overheid is niet mogelijk, enkel het hof van assisen (met burgerjury) kan persdelicten beoordelen, en om interne censuur op de redactievloer tegen te gaan is in de grondwet een specifiek systeem van persaansprakelijkheid uitgewerkt. In deze van doctoraal proefschrift tot boek omgevormde historische studie beschrijft Bram Delbecke (KUL) op uitmuntende wijze waar dit persregime vandaan komt en hoe het evolueerde in het vooroorlogse Belgie?.

Minutieus onderzocht hij de 214 assisenprocessen die voor 1914 – nadien waren er geen van betekenis meer – tegen journalisten en uitgevers werden gevoerd. Bram Delbecke stelt zo vast dat het liberale persregime mettertijd steeds meer werd uitgehold. Het begrip ‘persmisdrijf’ werd almaar restrictiever gei?nterpreteerd, in het kader van openbare ordehandhaving en strafonderzoek werd de pers wel degelijk preventief aan- gepakt, en bovenal werd geleidelijk aan ook de bevoegdheid van de burgerlijke rechter voor persaansprakelijkheid erkend. Een rechtsmacht die journalisten vandaag lelijk parten kan spelen. (PD)